Elektronik sigaraların yalnızca su buharı ürettiği yönündeki düşüncenin yanlış olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Adem Dirican, “Bu cihazlar, içlerindeki sıvıyı ısıtarak solunum yoluyla akciğerlere ulaşan bir aerosol oluşturur. Bu aerosol; nikotin, çok küçük parçacıklar, ağır metaller ve çeşitli zararlı kimyasallar içerebilir. Aromalı olması veya kokusunun daha az hissedilmesi, ürünün sağlık açısından güvenli olduğu anlamına gelmez” dedi.
Akciğerlerde ciddi hasara neden olabilir
Elektronik sigara kullanımının solunum sistemi üzerindeki etkilerine dikkat çeken Dirican, “Solunan maddeler, akciğerlerin derin bölgelerine kadar ulaşarak hava yollarında tahrişe ve iltihabi yanıta yol açabilir. Elektronik sigara ve benzeri ürünlerin kullanımıyla ilişkili, hastanede tedavi gerektiren ağır akciğer hasarı vakaları bildirilmiştir. Bu nedenle elektronik sigaralar zararsız ürünler olarak değerlendirilmemelidir” diye konuştu.
Geçmişte ölümle sonuçlanan vakalar bildirildi
Elektronik sigara ve benzeri ürünlerin kullanımıyla ilişkili akciğer hasarının “EVALI” olarak adlandırıldığını belirten Dirican, şu bilgileri paylaştı:
“Özellikle 2019 yılında ABD’de görülen salgında, yoğun bakım tedavisi gerektiren ve ölümle sonuçlanan vakalar bildirilmiştir. Bu salgında çoğunlukla esrarın psikoaktif bileşeni THC’yi içeren ürünler ve bazı ürünlerde bulunan E vitamini asetatı ile güçlü bir ilişki saptanmıştır. Bununla birlikte farklı ürünleri ve bütün vakaları tek bir nedene bağlamak doğru değildir. Kullanılan ürünlerin içeriğinin belirsiz olması da sağlık risklerini değerlendirmeyi güçleştirmektedir.”
Aromalar ve tasarımlar gençleri cezbedebiliyor
Elektronik sigaraların farklı aromalar ve tasarımlarla gençler için çekici hale gelebildiğini söyleyen Dirican, “Merak ve arkadaş çevresinin etkisiyle başlayan kullanım, nikotin bağımlılığına dönüşebilir. Nikotin, gelişimi devam eden ergen beyninde dikkat, öğrenme ve dürtü kontrolüyle ilişkili işlevleri olumsuz etkileyebilir. Ailelerin çocuklarıyla yargılayıcı olmayan bir iletişim kurması, bu ürünlerin risklerini açıkça konuşması önemlidir” ifadelerini kullandı.
Öksürük ve nefes darlığı ihmal edilmemeli
Elektronik sigara kullanan kişilerde ortaya çıkan şikâyetlerin dikkate alınması gerektiğini vurgulayan Dirican, “Öksürük, nefes darlığı ve göğüs ağrısı gibi belirtiler sağlık kuruluşuna başvurmayı gerektirebilir. Özellikle ani veya şiddetli nefes darlığında acil değerlendirme gerekir. Kişilerin kullandıkları ürünleri ve içerikleri hakkında bildiklerini sağlık ekibiyle paylaşmaları, değerlendirme sürecine yardımcı olur” dedi.
Elektronik sigaraların uzun vadeli sağlık etkilerinin araştırılmaya devam ettiğini belirten Dirican, “Mevcut bilgiler, bu ürünlerin risksiz olmadığını göstermektedir. Özellikle gençlerin ve hiç sigara kullanmamış kişilerin elektronik sigaraya başlamaması gerekir. Nikotin bağımlılığı yaşayan kişilerin ise bırakma sürecinde sağlık profesyonellerinden destek alması önem taşır” diyerek sözlerini tamamladı.
